Wegvallen studiebeurzen en VDAB steun zorgt voor minder zij-instromers in knelpuntopleidingen

Het wegvallen van de studiebeurzen voor 30-plussers en de verminderde VDAB-steun heeft een grote impact op het aantal nieuwe studenten in een stad als Antwerpen. AP Hogeschool, midden in de stad gelegen, noteert de helft minder studenten uit deze groepen. Vooral de lerarenopleiding en sociale opleidingen worden getroffen. Daardoor dreigt ook de instroom in sectoren waar de arbeidsmarkt nood heeft aan extra medewerkers, onder druk te komen.

Sinds september kunnen studenten ouder dan 30 jaar geen beroep meer doen op een studiebeurs. Dat geldt ook voor wie al aan een opleiding begonnen was. Vooral de lerarenopleiding en maatschappelijke opleidingen, zoals sociaal- en maatschappelijk werk, worden getroffen. Die opleidingen trekken traditioneel veel zij-instromers aan: mensen die na enkele jaren werkervaring of een andere loopbaan opnieuw gaan studeren. Door het wegvallen van de financiële ondersteuning zien velen af van een verdere studie, terwijl anderen hun opleiding noodgedwongen stopzetten.

Ook de VDAB-steun voor werkzoekenden die willen studeren, werd verminderd van 3 naar 2 jaar. Bij AP is het aantal nieuwe studenten dat met VDAB-steun startte, bijna gehalveerd. De impact is vooral voelbaar bij bacheloropleidingen, die doorgaans drie jaar duren.

Minder kansen op omscholing

"De gevolgen reiken verder dan de studentenaantallen.", aldus Pascale De Groote, algemeen directeur AP Hogeschool. "In een grootstedelijke context als Antwerpen speelt financiële toegankelijkheid een belangrijke rol. AP Hogeschool telt veel studenten die recht hebben op een studietoelage. Voor hen kan het wegvallen van financiële ondersteuning een belangrijke drempel vormen om op latere leeftijd opnieuw te gaan studeren."

Zo dreigt een belangrijke route naar werk voor werkzoekenden en mensen die een carrièreswitch willen maken, minder toegankelijk te worden. Dat is ook slecht nieuws voor sectoren waar de nood aan goed opgeleide medewerkers groot blijft, zoals het onderwijs en de sociale sector. Het verkleinen van de mogelijkheden om zich op latere leeftijd om te scholen, staat bovendien op gespannen voet met het principe van levenslang leren.

Investeren in toegankelijk hoger onderwijs

Het blijft dus belangrijk om aandacht te hebben voor de impact van de nieuwe maatregelen op studenten die op latere leeftijd opnieuw de stap naar het hoger onderwijs zetten. Financiële ondersteuning kan voor hen het verschil maken tussen wel of niet studeren, en dus ook tussen wel of niet instromen in een sector waar extra medewerkers nodig zijn.

"Een toegankelijk hoger onderwijs, met voldoende mogelijkheden voor omscholing en levenslang leren, is niet alleen belangrijk voor studenten zelf. Het is ook een investering in de arbeidsmarkt en in de samenleving.", zegt Pascale De Groote